Deze Week in de Familiegeschiedenis: gebeurtenissen op 18 april door de eeuwen heen.
Ter ere van de familiereünie, die plaatsvindt op 18 april, ben ik de Van den Bergen-stamboom eens ingedoken. Zou er in onze gemeenschappelijke geschiedenis al eens eerder op 18 april een vermeldenswaardige gebeurtenis hebben plaatsgevonden? Waren er voorouders die op deze datum iets vierden?
Tot mijn grote vreugde en verrassing waren die er. Wat gebeurde er dan zoal op die dag?
Annetje Arentsdr Dijkshoorn
18 april 1627. In ’t Woudt wordt een kind gedoopt, een meisje. Het is de dochter van Arent Blasiusz Dijkshoorn en Elisabeth Adriaansdr de Zeeuw. Ze heet Annetje. Over haar vertelde ik al eerder op de pagina over de Van der Kooij-tak. Het is echter niet helemaal 100% zeker dat de Annetje die ik daar opvoer als een soort oermoeder, de vrouw van Jacob Gabrielsz van der Kooij, inderdaad het meisje is dat hier wordt gedoopt. Er wordt namelijk in hetzelfde gezin 6 jaar later, in 1633, opnieuw een meisje gedoopt met de naam Annetje.
“Onze” Annetje trouwt echter in 1649 met Jakob Gabrielsz van der Kooij. De tweede Annetje zou dan pas 16 jaar zijn. Hoewel het niet helemaal onmogelijk is, is het toch wel onwaarschijnlijk dat ze al zo jong trouwde. Bovendien is er in een later testament van hun moeder sprake van een andere dochter, Ariaantje. Van Ariaantje is geen doop teruggevonden. Ze trouwt in 1652. De meeste onderzoekers gaan er van uit dat de doop in 1633 eigenlijk Ariaantje betreft, niet Annetje. De naam in deze doopinschrijving lijkt ook later toegevoegd. Wellicht is hierbij een foutje gemaakt.
Voor nu gaan we er dus van uit dat de oudste Annetje onze voormoeder is, al was het maar omdat zij zo mooi aan die 18e april gelinkt kan worden!
Arij Philipsz Qualm en Mensje Ariensdr van der Kooij
18 april 1723. In de Gasthuiskerk in Delft wordt een huwelijk gesloten. De bruidegom is Arij Philipsz Qualm, de bruid Mensje Ariensdr van der Kooij. De achternaam van de bruid herinnert ons direct aan die andere van der Kooij, Jacob Gabrielsz, de man van Annetje Arentsdr Dijkshoorn. En inderdaad, er is een relatie: Mensje is een kleindochter van Jacob en Annetje.
De bruidegom is de jongste zoon van Philips Ariensz Qualm en Celitje Ariensdr Post. Hij ging door het leven als Arij (of Arien) Philipsz Qualm de tweede. Hij had namelijk nog een oudere broer met dezelfde naam, die uiteraard door het leven ging als Arij Philipsz Qualm de eerste. Omdat er twee opa’s waren die Arij heetten, werden er ook twee zoons zo genoemd. Sommige onderzoekers hebben abusievelijk geconcludeerd dat de oudste Arij was overleden en daarom de volgende zoon opnieuw die naam kreeg. Uit diverse akten blijkt echter duidelijk dat de beide jongens volwassen werden (zoals bijvoorbeeld in deze notariële akte).
Beide Arij’s zijn ook getrouwd. De jongste zoals gezegd met Mensje Ariensdr van der Kooij. De oudste Arij trouwde op 20 april 1721 met Neeltje Gabrielsdr van der Kooij, een nichtje van Mensje (en ook kleindochter van de hierboven genoemde Jacob en Annetje). Hoewel Neeltje al jong overlijdt, kan Arij daarna niet hertrouwd zijn met Mensje, want hij hertrouwde al met iemand anders. Het huwelijk van Arij en Mensje heeft dus betrekking op de jongste Arij. Van de oudste Arij en Neeltje stammen wij niet af (voor zover nu bekend hebben zij helemaal geen kinderen gekregen).
Simon Philipsz Qualm en Meynsje Pietersdr ’t Hart
18 april 1784. Opnieuw een huwelijk, dit keer in Maasland. De bruidegom is Simon Philipsz Qualm, de bruid Meynsje Pietersdr ’t Hart. We herkennen opnieuw een achternaam: Qualm. Simon is een kleinzoon van de hierboven genoemde Arien Philipsz Qualm en Mensje Ariensdr van der Kooij. En hij is zelfs op twee manieren een achter-achterkleinzoon van Annetje Arentsdr Dijkshoorn en Jacob Gabrielsz van der Kooij. Hij is namelijk vernoemd naar zijn opa van moederskant: Simon Gabrielsz van der Kooij, die (net als oma Mensje) ook een kleinkind was van Jacob en Annetje.
Het echtpaar Simon en Meynsje was niet erg honkvast. Ze waren beiden geboren en trouwden in Maasland. Ze overleden beiden in Maassluis. Maar na hun huwelijk woonden ze eerst een tijdje in Hof van Delft, om vervolgens naar Rozenburg te vertrekken, waar Simon zelfs een tijdje schepen was.
Meynsje had wortels op Rozenburg: haar vader Pieter was op Rozenburg terecht gekomen door zijn eerste huwelijk, met Jaapje Gielsdr van der Spijk. Zij was een kleindochter van Jacob Abrahamsz van der Spijk, die een verre voorvader is van mijn oma! Hij wordt ook genoemd op de pagina over de Kleijwegt-tak. Hoewel wij niet afstammen van Jaapje, maar van Pieters tweede vrouw Clazijntje Mareleveld, is het toch grappig om te zien hoe opa’s en oma’s voorouders elkaar hier als het ware even de hand schudden!
Pieter Pietersz ’t Hart en Jacoba Pietersdr Lugtigheid
18 april 1783. In Maasland en ’s-Gravezande wordt de ondertrouw afgekondigd van Pieter Pietersz ’t Hart en Jacoba Pietersdr Lugtigheid. Pieter is de broer van Meynsje Pietersdr ’t Hart. Hij komt uit een lange lijn van Pieter Pieterszonen. In ieder geval heetten ook zijn vader, zijn opa en zijn overgrootvader zo. Dan kan het natuurlijk niet missen, dat hij ook zijn zoon Pieter noemt!
Om precies te zijn noemt hij 4 van zijn zonen Pieter. En ook in dit geval betekent dit niet dat ze één voor één overleden. Er waren namelijk ook hier twee opa’s met dezelfde naam. Beide opa’s werden vernoemd bij de eerste twee zonen. De oudste hiervan bleef in leven, maar de tweede overleed. Dus werd Pieter nummer 3 geboren, maar ook hij overleefde het niet. En dus kwam er nog een Pieter, die tenslotte ook volwassen werd. Voor zover ik weet hebben echter deze beide Pieters geen zonen met die naam meer gekregen, dus bij hen houdt de lange lijn op.
Naast de vier Pieters kregen Pieter en Jacoba nog 5 kinderen, waarvan in ieder geval 4 dochters. Wij stammen af van hun dochter Neeltje. Bij hun zesde kind Ary is de doopinschrijving nogal verwarrend. Er wordt namelijk gesproken over een dochter, terwijl Ary (Arie) toch wel een typische jongensnaam is. Hoe dat precies in elkaar zit zullen we vermoedelijk nooit weten, want verdere vermeldingen van Ary heb ik niet kunnen vinden.
Ter afsluiting
Dat ik niet 1, 2, of 3, maar zelfs 4 gebeurtenissen vond die plaatsvonden op 18 april is opmerkelijk. Ter vergelijk: bij de Bergwerff-, Dikken-, en Janssen-voorouders (voor zover ik die inmiddels in kaart heb) vond ik geen enkele gebeurtenis op die bewuste datum. 18 april is dus met recht een symbolische datum voor de van den Bergen!
Ik heb geprobeerd bij alle genoemde personen gewoon een klein opmerkelijk feitje te vertellen. Maar het meest opmerkelijke is wel dat ze allemaal aan elkaar verwant zijn op één of andere manier. Dat is in de hele voorgeschiedenis van Simon van den Berg de rode draad. Daarover vertelde ik natuurlijk al het nodige in het verhaal over de familie van der Kooij (die ook hier weer een hoofdrol speelt), maar dat blijkt eigenlijk iedere keer weer als ik met opa’s voorouders bezig ben. Steeds weer kom je dezelfde namen tegen, met hoofdrollen voor Van der Kooij, Dijkshoorn, Qualm en Lugtigheid. Wat een fascinerende bende!
<– Meer blogs <–